Fortune Dergisi Eylül 2017 Kapağı
METODOLOJİ ve NOTLAR


SUNUM

Bu çalışmanın amacı satış hacimlerine göre Türkiye’nin önde gelen büyük firmalarının belirlenmesi ve temel finansal göstergeleri ile birlikte sıralanmasıdır. Finansal kurumlar ve holding şirketleri bu çalışmanın kapsamına dahil edilmemiştir. Çalışmada kullanılan finansal tablolar, kamuoyuna açıklanmış ise ilgili kaynaklardan, açıklanmamış ise firmaların kendilerinden elde edilmiştir. Liste incelendiğinde bazı çok bilinir şirketlerin listede olmadığı görülecektir. Bunun nedenlerini şöyle sıralamak mümkündür:
Bazı şirketler verilerini eksiksiz olarak paylaşmadığı için listede yer almamıştır.Bazı şirketler ana hissedarları olan şirketler ile konsolide oldukları için listede sadece ana şirkete yer verilmiştir. Bunun amacı satış hacimlerinin iki kere listeye yansıtılmamasıdır. Aynı nedenle konsolide edilmemiş olmalarına rağmen, üretici şirket-pazarlayıcı şirket ilişkisi içinde olduğu anlaşılan şirketlerden satışı büyük olana listede yer verilmiştir. Tam konsolidasyon veya üretici-pazarlayıcı şirket ilişkisi nedeniyle listeye dahil edilemeyen şirketlerin listesi aşağıda verilmiştir.
 

YÖNTEM

UFRS bazlı finansal tablo hazırlayan bazı firmaların verilerinde, bir önceki yılın "cari dönem" ve son yılın karşılaştırmalı "geçmiş dönem" değerleri aynı dönem olmakla beraber, konsolidasyon kapsamındaki bağlı ortaklıkların değişim gösterebilmesi nedeniyle farklı olarak sunulabilmektedir.Şirketlerin öncelikle konsolide finansal tabloları esas alınmıştır. Finansal tablolarını konsolide hazırlamayan şirketlerde solo finansal tablolar dikkate alınmıştır. Cirosunun büyüklüğü nedeniyle listeye girebilecekken tam konsolidasyon veya üretici-pazarlayıcı şirket ilişkisi nedeni ile liste dışı bırakılan şirketlerin listesi şöyledir;

Anadolu Cam Yenişehir Sanayi A.Ş., Başak Metal Tic. ve San. A.Ş., Çelikler Seyitömer Elektrik Üretim A.Ş., Çimtaş Boru İmalatları ve Tic. Ltd. Şti., Çimtaş Çelik İmalat Montaj ve Tesisat A.Ş., Coca-Cola İçecek A.Ş., Cross Tekstil San. ve Tic. A.Ş., Datagate Bilgisayar Malzemeleri Ticaret A.Ş., Erak Giyim Sanayi ve Ticaret A.Ş., Erdemir Madencilik San. ve Tic. A.Ş., Günal İnşaat Ticaret Ve Sanayi A.Ş. Hema Exim Tic. A.Ş., Indesit Company Beyaz Eşya San. ve Tic. A.Ş., Intema İnşaat Ve Tesisat Malzemeleri Yatırım ve Paz A.Ş., İskenderun Demir ve Çelik A.Ş., İşkur Tekstil Enerji Tic.ve San.A.Ş., JTI Tütün Ürünleri San. A.Ş., Korozo Dış Ticaret A.Ş., MNG Havayolları ve Taş. A.Ş., Oba Food Gıda Sanayi Ticaret A.Ş., Ozon Tekstil Konfeksiyon Sanayi Ve Ticaret A.Ş., Petlas Lastik Sanayi ve Ticaret A.Ş., Pınar Entegre Et ve Un San. A.Ş., Pınar Süt Mamulleri San. A.Ş., Ravago Petrokimya Üretim A.Ş., Seval İhracat İthalat Ve Pazarlama Ticaret Ltd. Şti., Tat Gıda Sanayi A.Ş.,Tepe Savunma Ve Güvenlik Sis. San. A.Ş., Tümosan Motor ve Traktör San. A.Ş., Türk Hava Yolları Teknik A.Ş., Tusaş Motor San. A.Ş., Vestel Beyaz Eşya San. ve Tic. A.Ş., Vestel Ticaret A.Ş., Yeşim Tekstil San. ve Tic. A.Ş. Limak İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş., Borusan Makina ve Güç Sis. San. Ve Tic. A.Ş., Asaş Alüminyum San. ve Tic. A.Ş., İlci İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş., Alstom Grid Enerji Endüstrisi A.Ş., Özaltın İnşaat Ticaret ve Sanayi A.Ş., Sentim Bilişim Teknolojileri San. ve Tic. A.Ş., Makro Market A.Ş., Polat Yol Yapı San. Ve Tic. A.Ş., Mitaş Enerji ve Madeni İnşaat İşleri Türk A.Ş., İston İstanbul Beton Elemanları San. Tic. A.Ş. şirketlerinin finansal tablolarında “Yıllara Yaygın İnşaat ve Onarım Hakediş Bedelleri” hesabının bulunması nedeni ile net satış değişimleri hesaplanmamıştır.

Petkim Petrokimya Holding A.Ş., İhlas Holding A.Ş., Deva Holding A.Ş. şirketleri holding şirketleri olmalarına rağmen, faaliyetleri gereği üretim yapmaları nedeni ile liste kapsamında değerlendirilmişlerdir.
 

NET SATIŞLAR

FORTUNE 500 Türkiye listesindeki şirketler, 2016 net satışlarının büyüklüklerine göre sıralanmışlardır. Net satışlar, yıl içinde ana faaliyetlerle ilgili elde edilmiş hizmet ve diğer gelirleri de kapsamaktadır. Finansal tablolarını Uluslararası Finansal Raporlama Standartları (UFRS) uyarınca hazırlamamış olan taahhüt işleri şirketlerinin net satışları hesaplanırken şu yaklaşım benimsenmiştir:
 

Net satışlar = Net satışlar (t) + [Yıllara yaygın inşaat ve onarım hakedişleri (t) - Yıllara yaygın inşaat ve onarım hakedişleri (t-1)]
 

Net satışlardaki değişim bir önceki yıla göre olan artışın veya azalışın yüzdesini ifade etmektedir. Azalış varsa eksi olarak gösterilmiştir. Bilançosunda “Yıllara Yaygın İnşaat Onarım ve Hakedişleri” kaleminde değer olan taahhüt şirketlerin net satış değişimleri hesaplanmamaktadır.
 

FAİZ – FİNANSAL GİDERLER – VERGİ ÖNCESİ KÂR (FVÖK)

Kâr rakamları, finansal tablolarını Uluslararası Finansal Raporlama Standartları (UFRS) uyarınca hazırlamamış olan şirketler için gelir tablolarındaki vergi öncesi kâr ile finansman giderinin toplamını, (UFRS) uyarınca hazırlamış şirketler için ise vergi öncesi kâr ile finansal giderlerin toplamını ifade etmektedir. FVÖK’deki değişim, bir önceki yıla göre olan artışın veya azalışın yüzdesini göstermektedir. Kâr/zarar rakamlarındaki değişimler hesaplanırken şöyle bir yaklaşım benimsenmiştir:
 

2015                      2016
Kâr                         Kâr                        artış veya azalış hesaplanmıştır
Zarar                      Zarar                     artış veya azalış hesaplanmamıştır
Kâr                         Zarar                     azalış hesaplanmıştır
Zarar                      Kâr                        artış hesaplanmamıştır

Azalışlar (-) eksi olarak gösterilmiştir.
 

İHRACAT

İhracat, Türkiye’de üretilip yurtdışına yapılan mal ve hizmet satışını ifade etmektedir. Ancak uluslararası faaliyetleri olan bazı şirketlerde ihracat, Türkiye dışında üretilip satılan mal ve hizmetlerin gelirini de kapsamaktadır.
 

ÇALIŞAN SAYISI

Bu veri öncelikle şirketlerden alınmıştır. Olması halinde, geçici işçiler çalışan sayısı içinde ifade edilmiştir.
 

MEDYAN

Bir dizindeki yer alan tüm değerleri tam ortadan ikiye bölen değerdir. Listede yer alan 500 şirketin değerlerinin medyanı alınmıştır.
 

SEKTÖREL SINIFLANDIRMA

Listede yer alan şirketlerin hangi sektörde faaliyet gösterdiklerinin saptanması aşamasında şirketlerden tedarik edilen bilgilerin yanı sıra web siteleri, denetçi raporları ve faaliyet raporları da incelenmiştir. Her şirkete tek bir sektör kodu verilmesi zorunluluğu nedeniyle birbirinden çok farklı sektörlerde faaliyet gösteren şirketlere ağırlıklı faaliyet konularına göre kod verilmiştir. Kodlamalarda en alt seviyeye inilmemiş genelde üst kod seviyelerinde tanımlamalar yapılmıştır. Kullanılan sektör kodlama sistemi NACE sistemidir.
 

Proje ekibi

Fortune 500 Türkiye Editörü: Ayfer Yıldız

CRIF proje ekibi şu kişilerden oluşmuştur:

Didem Taner (CRIF İcra Danışma Kurulu Başkanı )

Kerem Araç (CRIF Genel Müdür)

Yavuz Arsoy (Analitik Çözümleri Birim Müdürü)

Pınar Bileci (Risk Yönetim Çözümleri Birim Müdürü)

Asude Diren Burçak (Risk Yönetim Çözümleri Koordinatörü)

Analitik Grubu Uzmanları: Berna Uluoğlu, Güzin Erdem, Hüseyin Öztürk

Proje Operasyon Ekibi: Seçil Karagözgil, Şeymanur Özel, Durmuş Atvur, Kerim Bozbağa
 

ÖZEL HESAP DÖNEMİ UYGULAYAN ŞİRKETLER

-Beşiktaş Futbol Yatırımları Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin hesap yılı sonu 31 Mayıs 2016’dır.

-Bilfen Eğitim Kurumları A.Ş.’nin hesap yılı sonu 30 Haziran 2016’dır.

-Daikin Isıtma ve Soğutma Sistemleri San. Tic. A.Ş.’nin hesap yılı sonu 31 Mart 2017’dir.

-Fenerbahçe Futbol A.Ş.’nin hesap yılı sonu 31 Mayıs 2016’dır.

-Galatasaray Sportif Sinai ve Ticari Yatırımlar A.Ş.’nin hesap yılı sonu 31 Mayıs 2016’dır.

-Honda Türkiye A.Ş.’nin hesap yılı sonu 31 Mart 2016’dır.

-Konya Şeker San. ve Tic. A.Ş.’nin hesap yılı sonu 30 Nisan 2017’dir.

-Mavi Giyim San. ve Tic. A.Ş.’nin hesap yılı sonu 31 Ocak 2017’dir.

-Polyplex Europa Polyester Film Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin hesap yılı sonu 31 Mart 2017’dir.

-S.S. Trakya Yağlı Tohumlar Tarım Satış Koop. Birliği’nin hesap yılı sonu 31 Temmuz 2016’dır.

-Sofra Yemek Üretim ve Hizmet A.Ş.’nin hesap yılı sonu 30 Eylül 2016’dır.

-Tesco Kipa Kitle Pazarlama Ticaret ve Gıda Sanayi A.Ş.’nin hesap yılı sonu 28 Şubat 2017’dir.

-Tiryaki Agro Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin hesap yılı sonu 30 Haziran 2016’dır.

-Panasonic Eco Solutions Elektrik San. ve Tic. A.Ş.’nin hesap yılı sonu 31 Mart 2017’dir.
 

BORSA ŞİRKETLERİ İÇİN NOTLAR
 

PİYASA DEĞERİ

Şirketlerin Piyasa Değerleri, 9 Haziran 2017 tarihindeki BIST kapanış fiyatlarının ödenmiş sermaye tutarları ile çarpılması sonucu bulunmuştur.
 

HİSSE BAŞINA KÂR

Şirketin ana ortaklık net dönem kârı/zararının ödenmiş sermaye tutarına bölünmesi ile bulunmuştur. Bir diğer ifade ile 1 TL nominal değerli hisse senedi başına elde edilmiş olan kâr/zarar rakamını göstermektedir.
 

Hisse başına kâr = Ana ortaklık net dönem kârı-zararı / Ödenmiş sermaye
 

YATIRIMCI KÂRLILIĞI

Şirketin ilgili yılda yatırımcısına sağladığı temettü verimi ile sermaye kazancının toplamından oluşmaktadır. Temettü verimi net temettü rakamının piyasa değerine bölünmesi ile sermaye kazancı ise firmanın piyasa değerinde oluşan değişimden hesaplanmaktadır. Temettü verimi ve sermaye kazancı hesaplanırken, yatırımcının menkul kıymeti bir önceki yılın kapanış fiyatı ile aldığı varsayılmıştır.

Temettü verimi = Net Temettü / Piyasa Değeri

Sermaye kazancı = (Piyasa Değeri (t) / Piyasa Değeri (t-1) ) – 1

Yatırımcı kârlılığı = Temettü Verimi + Sermaye Kazancı

Piyasa değeri, şirketin bir hisse senedinin yılın son işlem günü itibari ile ağırlıklı piyasa fiyatı ile ödenmiş sermaye tutarının çarpılması sonucunda bulunmaktadır.

Piyasa değeri = Yılın son işlem günü itibari ile bir hissenin ağırlıklı piyasa fiyatı x ödenmiş sermaye

Piyasa değeri, hisse başına kâr ve yatırımcı kârlılığı hesaplamaları için İş Yatırım uzmanlarına başvurulmuştur.

Back to links
Back to links
Fortune 500 - 2017 ikon

Fortune 500 - 2017

Fortune Türkiye Twitter
Fortune Türkiye Facebook
Fortune Türkiye Google+
Fortune Türkiye LinkedIn

Fortune 500 Türkiye 2017 listesi, şirketlerin 2016 yılı verilerine göre hazırlanmıştır.
Metodoloji ve notlar için tıklayınız.


Net Satış TL
Net Satış Değişim
FVÖK
FVÖK Değişim
Aktif Toplam TL
Özkaynak TL
İhracat TL


Sıra
değerlerimiz



Tamamını Göster

SAYFA:



FORTUNE 500 - 2017 LİSTESİNİ SOSYAL MEDYADA PAYLAŞ





FORTUNE LİSTELERİ